Doen!

Overlijden van een dierbare0-3 jaarHet overlijden betreft geen gezinslidDoen!

Laat uw kind iets meegeven aan de overledene
Veel kinderen vinden het fijn om iets te geven aan het overleden familielid. Dat kan bijvoorbeeld een tekening of een knuffel zijn. U kunt dit bijvoorbeeld samen met uw kind in de kist van de overleden opa of oma of andere dierbare leggen. Of later op het graf of bij de urn.

Regelmaat en rust
Regelmaat en rust zijn erg belangrijk voor jonge kinderen. Vooral het hebben van een vaste verzorger is belangrijk. Soms gebeurt het dat u door iets ingrijpends, zoals het overlijden van een dierbare, tijdelijk minder beschikbaar bent voor uw kind. Probeer ervoor te zorgen dat er voor uw kind zo min mogelijk verandert. Als u zelf niet in staat bent voor uw kind te zorgen, zorg dan voor een vaste andere verzorger, zodat uw kind niet steeds aan andere gezichten hoeft te wennen.

Speel met uw kindje
Kinderen kunnen niet lange tijd achter elkaar verdrietig zijn. Het is heel belangrijk dat ze ook dingen doen die ze leuk vinden. Probeer tijd te maken om af en toe met uw kind dingen te doen die uw kind leuk vindt.

Bewaar wat spullen van de dierbare voor later
Kinderen tussen 0 en 3 jaar zullen zich heel weinig of niks kunnen herinneren van de overleden dierbare. Later kunnen zij de behoefte krijgen om wat meer te weten te komen over de overledene. Als u wat spulletjes bewaart die voor de overleden dierbare belangrijk waren, kunt u die later aan uw kind laten zien en kan hij of zij zich een beeld proberen te vormen van de dierbare.

Troostcadeautje
Geef uw kind een troostcadeautje: bijvoorbeeld een knuffeltje, een zorgenpoppetje (Wereldwinkel) of een boekje. Voor boekentips klik hier.

Herinneringen vastleggen
Geef een 'herinneringenboek'. Hierin kunt u samen met uw kind werken en opschrijven wat uw kind wil. Later als ze ouder zijn, willen ze dat vaak weten. Ze kunnen er ook foto’s inplakken en tekeningen.

Uitleggen wat dood zijn betekent
Doe dit alleen als het kind erom vraagt.  Een voor kinderen duidelijke uitleg kan zijn: iemand die dood is kan niet meer ademen, niet meer bewegen, niet meer voelen. Een dode hoeft niet meer te eten en te drinken. Iemand die dood is voelt helemaal koud aan, heeft geen pijn meer en kan ook niet meer horen en zien. Iemand die dood is heeft zijn lijf niet meer nodig. Iemand die dood is, kan nooit meer levend worden. Net zoals een plant of een dier ook dood kan gaan. Je kunt dit doen aan de hand van een dode insect en/of een dood blaadje.

Bespreekbaar maken
Maak het verlies en het verdriet bespreekbaar. Op een luchtige manier, bijvoorbeeld tijdens het spelen. Vaak gaat dit beter al spelend of wandelend. Het kind kan zich vaak ook beter uiten in tekeningen en in spel. Dring niet aan als uw kind op dat moment niet wil praten.

Ontschuldigen
Peuters voelen zich heel vaak schuldig over de dood van een dierbare. Ze denken dat zij het hadden kunnen voorkomen door iets niet of juist wel te doen. Vertel uw kindje dat veel kinderen denken dat zij er iets aan hadden kunnen doen om te voorkomen dat iemand dood is. Vraag of uw kind dat ook wel eens denkt. Vertel dan dat kinderen er nooit iets aan kunnen doen als iemand die belangrijk voor ze was, dood is. Zorg wel dat uw kind over zijn schuldgevoelens kan praten, wimpel ze niet meteen weg.

Regels en grenzen handhaven
Peuters hebben behoefte aan grenzen en duidelijke regels. Een kind dat een ingrijpende gebeurtenis heeft meegemaakt, zoals het overlijden van een dierbare, heeft zo mogelijk nog meer behoefte hieraan. Word niet boos als uw kind regels overtreedt, maar leg uit dat die regels gelden, ook nu.

Begeleiding voor uw kind
Zoekt u begeleiding voor uw kind, dan kunt u via deze praktijkenzoeker professionele hulpverleners bij u in de omgeving vinden die gespecialiseerd zijn in kinderen, jongeren, rouw en verlies.