Belangrijk om te weten

Scheiding13-18 jaarBelangrijk om te wetenBelangrijk om te weten

Puberen en een scheiding meemaken is bijna niet te doen
Een puber is op zoek naar wie hij is, welke normen en waarden hij voorstaat. Het afzetten tegen ouders is hier onlosmakelijk mee verbonden. Tijdens deze zoektocht is de behoefte aan een stabiele thuisbasis een belangrijke voorwaarde. De puber is bezig zich los te maken van ouders, afstand van hen te nemen. Dit lukt alleen wanneer de basis hiervoor stevig is. Je kunt je alleen afzetten tegen iets wat stevig is.
Als in deze periode ouders gaan scheiden, dan gaat dat losmaken op een heel andere manier dan de puber voor ogen had. Dat was niet de bedoeling! Een scheiding kan in deze periode dan ook leiden tot ongunstige verwerkingsstrategieën, die blijvende schade tot gevolg kunnen hebben.

Beleving van de scheiding
Tieners kunnen een scheiding, de consequenties en de redenen ervoor rationeel begrijpen. Dit betekent niet dat het kind de scheiding accepteert, maar het maakt de acceptatie ervan wel makkelijker. Pubers kunnen veel vragen stellen over het waarom van de scheiding en over concrete omstandigheden en gebeurtenissen.
Ze kunnen over zichzelf nadenken in relatie tot de situatie en een eigen mening vormen. Ze kunnen vaak redelijk goed een afstand bewaren tussen zichzelf en de problemen van hun ouders. Vaak hebben zij mensen om zich heen bij wie ze steun kunnen zoeken. Minder dan kinderen zijn zij ‘overgeleverd aan de situatie’.

Een nieuwe relatie van ouders kan heel moeilijk zijn
Pubers ontdekken in deze periode hun eigen seksualiteit, wat liefde voor hen is. Als een van de ouders een nieuwe relatie heeft en zo de eigen liefde en seksualiteit aan de puber laten zien, leidt dit er vaak toe dat pubers zich van hen afwenden. Niets met de nieuwe relatie en partner te maken wil hebben.
Ook kan het aardig vinden van een nieuwe partner als verraad worden gevoeld naar de andere ouder. Afwenden van de ouder en de nieuwe partner kan dan de enige oplossing lijken.

Omgangsregeling kan benauwen
Juist in deze fase gaan tieners op in hun wereld met leeftijdgenoten, ze hebben ruimte nodig. Daardoor kunnen ze allerlei regelingen en afspraken rondom de omgangsregeling als benauwend ervaren. Ook al hebben ze wel degelijk behoefte aan onvoorwaardelijke steun, liefde en bevestiging van beide ouders.

Elke tiener verwerkt een scheiding anders
Het verwerken van een scheiding is te vergelijken met een rouwproces. Elke tiener rouwt op zijn eigen manier en uit zijn gevoelens op zijn eigen manier. Daar is geen vast patroon voor. Toch zijn er wel gedragingen, gedachten en gevoelens die vaak voorkomen. Hoe tieners deze gevoelens en gedachten uiten, verschilt per tiener en per moment.

Vertrek van een ouder heeft belangrijke consequenties
Het vertrek van vader is voor jongens moeilijk omdat hij hun rolmodel is. Moeder is voor meisjes een rolmodel, dit valt voor een groot deel weg als moeder vertrekt.
Voor meisjes betekent het vertrek van vader dat ze de mogelijkheid missen om te zien hoe mannen met vrouwen omgaan. Voor jongens betekent het vertrek van moeder, dat zij de mogelijkheid missen om te zien hoe vrouwen omgaan met mannen.

Uitstellen van de verwerking
Vaak verwerken pubers een scheiding helemaal niet. Ze parkeren alle gevoelens en gedachten die erbij horen en storten zich in een druk leven met leeftijdgenoten. Alles draait daarom. Pas na de puberteit, kunnen alle emoties rondom de scheiding tevoorschijn komen. Bijvoorbeeld als een adolescent de eerste volwassen liefdesrelatie aangaat. Of het huis uit gaat.

Herenigingswens
Veel kinderen met gescheiden ouders houden een herenigingswens. Ook als ze weten dat het niet meer goed gaat komen. Het is belangrijk dat tieners weten dat het heel gewoon is om deze wens te hebben.

Wij vroegen een aantal kinderen en jongeren waarvan de ouders al meerder jaren gescheiden zijn, wat hun grootste wens is:


Overslaan van de puberteit
Als een scheiding slecht verloopt, kunnen pubers vroegrijp gedrag laten zien, terwijl ze daar eigenlijk nog niet aan toe zijn. Zij ervaren om welke reden dan ook geen ruimte om te puberen en voelen zich genoodzaakt zich als een volwassene te gedragen. Juist als hun ouders dat niet lukt. Deze pubers voelen zich vaak eenzaam en ongelukkig.

Het is nooit klaar
Als een tiener een scheiding meemaakt, draagt het dit verlies de rest van zijn of haar leven met zich mee, niet altijd op de voorgrond maar wel op de achtergrond. En het kan door iets wat er gebeurt altijd weer opnieuw tevoorschijn springen.

Danielle (13) (haar ouders scheidden vijf jaar geleden) vertelt dat zij nog steeds op verjaardagen een vervelend gevoel kan hebben:


Het verdriet wordt, als het goed is, wel minder aanwezig en minder pijnlijk en het leven kan gewoon weer leuk worden. Ook wanneer een tiener de scheiding gezond kan verwerken, duikt op bepaalde momenten het rouwgevoel ineens op. Rouwen is nooit klaar!
Praktijken voor Jonge Helden


Meld je nu aan voor onze nieuwsbrief!

Vind ons leuk op Facebook!
13_18_1.jpg
Vaak verwerken pubers een scheiding helemaal niet. Ze parkeren alle gevoelens en gedachten die erbij horen en storten zich in een druk leven met leeftijdgenoten.